Kategori: Makaleler

Şerane Ne Demek? Argo, Gelenek ve Dilin Gelişen Yüzü Bazen dilin içinde kaybolmuş kelimeler vardır, tıpkı gizli hazine gibi. Bir gün, bir yerde duyar ve “Aaa, bu da neymiş?” diye düşünürsünüz. İşte “şerane” de tam olarak böyle bir kelime. Şimdi de gelin, şerane ne demek, bunu tartışalım. Çünkü bu kelimenin, bir yanda argo anlamıyla, diğer yanda da kültürel bir ağırlığıyla nasıl bir yere oturduğunu anlamadan geçmek mümkün değil. Şerane Ne Demek? Argo Bir Anlam, Arka Planda Gelenek Şerane, özellikle günümüz gençleri arasında kullanılan, “tam anlamıyla ne demek?” diye sorulsa kafaları karıştıracak kadar belirsiz bir kelime. Birçok kişinin aklında yer etmiş,…

Geniz Eti ile Burun Eti Aynı Mı? – Kayseri’de Bir Genç Yetişkinin Hikayesi Kayseri’de, sabahları genellikle kar yağıyor, soğuk bir rüzgar esiyor ve insanın burnu kıpır kıpır oluyor. Ben de o sabah, bir yandan yatağımda mışıl mışıl uyuyorum, bir yandan da düşüncelere dalıyorum. Burnumda bir tıkanıklık var, boğazımda da bir şeyler hissetmeye başladım. Yavaşça gözlerimi açtım, sabahın bu erken saatlerinde düşündüğüm ilk şey, geniz etimin, burnumun etiyle aynı olup olmadığıydı. Gerçekten aynı mıydı? Ya da birbirlerinden farkları var mıydı? Geniz Etim, Sıcak Çayım ve İçimdeki Sorular Bir yudum çay alırken, sabahın sakinliğini kendime dert ediyorum. Geniz etimle ilgili hep bir…

Binaen mi, İstinaden mi? Dildeki İnce Farklar Konya’da yaşarken, her gün sokakta, kafelerde ya da işyerinde sürekli duyduğum bir şey var: “Binaen” mi, “istinaden” mi? Dilimizdeki bu iki kelimenin birbirine ne kadar yakın olduğunu düşündükçe, bazen kafamda büyük bir tartışma başlıyor. “Binaen” mi, “istinaden” mi kullanılmalı? Bu yazıda, dilsel ve günlük yaşamda bu iki kelimenin kullanımı arasındaki farkları analiz edeceğim. Kendi içimdeki mühendis ile insan tarafımın da bu konuya nasıl yaklaştıklarını paylaşacağım. Binaen mi, İstinaden mi? Dilbilimsel Bir Yaklaşım İçimdeki mühendis ilk olarak şunu söylüyor: “Evet, dil de bir sistemdir. Her kelimenin bir anlamı, bir yeri olmalı ve buna uygun…

Nihat Hatipoğlu Cuma Namazı Kaç Rekattır? Tarihten Günümüze Cuma Namazının Evrimi Geçmişe doğru bir adım attığımızda, her dönemde insanlar dini ibadetlerin şekli, zamanı ve gerekleri üzerine derinlemesine düşünmüşlerdir. Bu düşünceler bazen toplumların yapısı, kültürel normları ve dini anlayışlarının izlerini taşırken, bazen de toplumsal dönüşümlerin ve kırılma noktalarının etkisiyle şekillenmiştir. Bu yazıda, Cuma namazının tarihsel sürecine odaklanırken, özellikle Nihat Hatipoğlu’nun verdiği cevaplar üzerinden, bu ibadetin toplumsal anlamına ve pratiğine dair bir yolculuğa çıkacağız. Cuma namazı kaç rekattır? Bu soru basit gibi görünse de, geçmişin ve bugünün kesişiminde derin anlamlar barındırıyor. Cuma Namazının Tarihsel Kökenleri Cuma namazı, İslam’ın ilk yıllarından itibaren farklı…

Mutlu Olmak: Edebiyatın Işığında Bir Deyim Üzerine Derinlemesine Bir İnceleme Kelimeler, her birinin taşıdığı anlamlar, çağrıştırdığı imgeler ve arka planda gizlenen duygularla, insan ruhunun derinliklerine inebilir. Edebiyat, tam da bu noktada, kelimeleri bir araya getirerek yalnızca bir hikaye anlatmaz, aynı zamanda duygulara, düşüncelere ve hayata dair derinlemesine bir anlam yükler. Her metin, okuyucusuna farklı çağrışımlar yaparak, bir deneyim, bir his veya bir düşünceyi dönüştürme gücüne sahiptir. Edebiyatın gücü, bir deyimi bile farklı boyutlarda çözümleyebilme kapasitesinde yatar. “Mutlu olmak” deyimi, basit bir ifadeden çok daha fazlasıdır. Edebiyat, bu deyimin içindeki incelikleri, sembollerle ve anlatı teknikleriyle bizlere sunar. Bir edebiyatçı olarak, “mutlu…

Kadın Girişimcilerde Yaş Sınırı Var Mı? Felsefi Bir Bakış Felsefe, insanın varoluşunu, değerlerini ve eylemlerini sorgulayan bir düşünme biçimidir. Bu bağlamda, her toplumda bireylerin yaptığı seçimler ve bu seçimlere dayalı olarak ortaya çıkan normlar, hem toplumsal yapıyı hem de bireysel özgürlüğü şekillendirir. Kadın girişimcilerde yaş sınırının olup olmadığı sorusu da, bu tür bir sorgulamanın derinliklerine inmeyi gerektirir. Yaş, sadece biyolojik bir olgu olmanın ötesinde, toplumsal bir norm ve ekonomik bir gereklilik olarak nasıl şekillenir? Girişimcilik, toplumun ekonomik yapısında yenilikçi bir rol üstlenirken, kadının bu alandaki rolü ve yaş sınırına dair düşünceler, sadece bir iş dünyası sorunu değil, aynı zamanda etik,…

Pamukkale’nin Faydaları Nelerdir? Bir gün Pamukkale’ye gitmek için yola çıktım. Gözümde büyütmüştüm orayı; “Beyaz cennet” diye anlatılır ya, öyle işte. Ama orada geçirdiğim birkaç saat, bana sadece o beyaz travertenlerin değil, o doğal zenginliğin ardındaki sayısız faydanın da farkına varmamı sağladı. Bu yazıda, Pamukkale’nin faydalarından bahsedeceğim, ama sadece sayılarla değil, gerçek hayat hikâyeleriyle de harmanlayacağım. Çocukluğumdan iş hayatıma kadar uzanan bu yolculukta öğrendiklerimi de sizinle paylaşmak istiyorum. Pamukkale’nin Fiziksel Sağlık Üzerindeki Faydaları Pamukkale’nin sıcak su kaynakları, insan vücudu için tam anlamıyla bir şifa kaynağı. Hani bir zamanlar annem, “bunu içersen iyi gelir” derdi ya, işte Pamukkale’nin sıcak suları da öyle.…

Halil İnalcık ve Dillerin Sırrı: Bir Dil Bilmenin Derinliği Geçen hafta, Kayseri’nin sıcak yaz akşamlarından birinde, arkadaşımın önerisiyle Halil İnalcık’ın hayatına dair birkaç makale okudum. Tam da o an, “Halil İnalcık kaç dil biliyor?” sorusu zihnimde dönmeye başladı. Bu sorunun ardında, o kadar derin bir hikâye olduğunu fark ettim ki, sanki bir kapı aralandı ve bambaşka bir dünyaya adım attım. Halil İnalcık’ın, Türk tarihinin en önemli isimlerinden biri olduğunu biliyordum, ama onun dil bilgisi, beni o kadar etkiledi ki, hikayenin peşinden gitmek istedim.  Bir Kitap, Bir Hayal: Hayal Kırıklığı ve İlham Gece, odamda ışıkları kapatıp, eski kitaplarıma göz gezdirirken, gözlerim…

Damak İsrail’in Mi? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Açısından Bir Bakış Son zamanlarda sıkça karşılaştığım bir sorudan bahsetmek istiyorum: Damak İsrail’in mi? Evet, bu sorunun son zamanlarda giderek daha fazla duyulduğunu fark ediyorum, özellikle de İstanbul’un caddelerinde, toplu taşımada, kafelerde… İnsanlar sokakta yürürken, bir kahve dükkanında sohbet ederken, siyasi ve toplumsal meseleleri bu kadar rahatça konuşabiliyorlar. Ama bu soru, bir yandan aslında toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adaletle ilgili çok daha derin bir meseleyi sorguluyor. Peki, bu soru sadece “politik” mi? Yoksa bu, sokakta yürürken, her gün gördüğümüz çeşitli insan gruplarının hayatını etkileyen bir olgu mu? Bu yazıda, Damak…

Farsça Nur Ne Demek? Psikolojik Bir Mercek Altında İçsel Işığın Ardındaki Psikolojik Gerçeklik Bir psikolog olarak, insan davranışlarını anlamaya çalışırken, bazen kelimelerin ve sembollerin derin psikolojik anlamlar taşıdığını fark ediyorum. Bugün ise Farsça kökenli bir kelime olan “nur” üzerinde düşünmek istiyorum. Farsça “nur”, genel olarak “ışık” veya “aydınlık” anlamına gelir. Ancak, bu basit tanımın ötesinde, “nur” kelimesi, bireyin ruh halini, içsel huzurunu ve dış dünyayla olan ilişkisini anlamada önemli bir anahtar olabilir. Farsça “nur” sadece fiziksel bir ışık değil, insanın içsel dünyasındaki aydınlıkları ve karanlıkları da temsil eder. Hangi psikolojik açıdan bakarsak bakalım, bu kelime, bilinçaltımızda derin anlamlar taşıyan bir…